چرا باید خانه ها در محدوده تاریخی دو طبقه ساخته شوند

یکی از دغدغه های ساکنان عودلاجان، قوانین و محدودیت های ساخت و سازی است که برای آن وضع و سبب اعتراض آنان شده است، ولی باید دید سبب وضع این قوانین و محدودیت ها چیست و چه اهدافی را دنبال می کند. تعیین محدودیت های ارتفاعی و طولی چه منافعی را برای محله در پی دارد؟

   یکی از اصول اولیه در حفاظت از بافت قدیم شهرها تعیین محدوده آن است. تعیین محدوده بافت تاریخی، علاوه بر شناساندن مرز بافت تاریخی، این امکان را برای مسئولان فراهم می کند تا ضوابط و قوانین ویژه ای برای نگهداری آن تعیین کنند. حفاظت از بافت قدیمی، امکانات و شرایط خاصی را نیاز دارد که مستلزم صرف وقت و هزینه است.

   تعریف و تغییر مشاغل متناسب با بافت که ارزش های بافت تاریخی را حفظ کند، می تواند اقتصاد محله را متحول کند. بافت های تاریخی برای ماندگاری باید سرزندگی و حیات …

ادامه مطلب

خاطراتی از عودلاجان

پامنار، دهه پنجاه

شاید امروزه اتفاقات خاص و خاطره ساز در محله عودلاجان، به دلیل تجاری شدن محله رخ نمی دهد، اما اتفاقات سال های نه چندان دور، به خاطره ای تبدیل و در ذهن اکثر قدیمی های محله ماندگار شده است. خاطراتی که نقل آن شیرین است. شاید گفتنش بد نباشد و با گفتن خاطرات، تاریخ محله ای را که دوست داریم، حفظ کنیم. به امید آن روز که ما جوانان، بتوانیم خاطراتی از محله را به عنوان میراث شفاهی خود برای دیگران بازگو کنیم.

   خاطرات گفته شده در این صفحه بدون نام واقعی و مستند به تاریخ شفاهی است که سینه به سینه بین اهالی قدیمی محله نقل شده است.

   در محله عودلاجان، از گذشته دور مسلمانان و یهودی ها به دور از هرگونه مرز دینی با یکدیگر زندگی می کردند و همواره با یکدیگر روابطی دوستانه و تجاری داشتند. داستانی که در ادامه می آید …

ادامه مطلب

فکر ساختن دکان در بافت تاریخی عـودلاجـان؟!

مهدی معمارزاده تهرانی – کارشناس ارشد مرمت و حفاظت بناها و بافت های تاریخی

پس از آنکه شاه طهماسب صفوی در سال ۹۶۱ ه.ق دستور حصارکشی در اطراف قریه تهران را که یکی از قراء نزدیک به ری باستان بود صادر کرد، این قریه مورد توجه قرار گرفت. شاه عباس اول در محل ارگ سلطنتی طرح چراغ باغی را درانداخت و شاه سلیمان نیز قصری در این باغ بنا کرد. سپس کریمخان، زمانی کوتاه تهران را به عنوان پایتخت انتخاب کرد. بدین ترتیب ارگ سلطنتی گسترش یافت و به دلیل موقعیت سوق الجیشی توسط آغا محمد خان به عنوان پایتخت ایران برگزیده شد.

   نقشه اولیه تهران در دوره صفویه شامل چهار محله بود. با توجه به موقعیت خاص محله عودلاجان به دلیل وجود اماکنی چون امامزاده یحیی که قدمت آن به پیش از دوره صفویه میرسد و حمام خانم که موسس آن خواهر شاه طهماسب بوده است، احتمال اینکه …

ادامه مطلب

مسابقه عکاسی «عودلاجان ما»

   در روزهای گرم مرداد ماه سال ۹۰ و در پی چاپ ششمین شماره نشریه محله عودلاجان، گروه جوانان محله عودلاجان تصمیم به طراحی و برگزاری یک مسابقه عکاسی در سطح محله گرفتند. اطلاع رسانی اولیه با استقبال بسیار خوبی از متقاضیان و علاقمندان به شرکت رو به رو  و به تشکیل دبیرخانه مسابقه در دفتر توسعه محلی عودلاجان منجر شد.

   احمد مسجد جامعی دبیری افتخاری مسابقه عکاسی «عودلاجان ما» را به عهده گرفتند و دکتر حمیده توسلی به همراهی استاد سید احمد محیط طباطبایی و دکتر مجتبی آقایی به امر داوری از سه دیدگاه اجتماعی، تاریخی و فنون عکاسی پرداختند.

   برنامه ریزی های اولیه گاه شمار مسابقه عکاسی و طراحی بخش های مختلف اجرایی دبیرخانه، به عنوان اولین تجربه گروه جوانان در برگزاری مسابقه ای با این گستردگی تا پایان تابستان سال جاری به درازا انجامید. برای بسیاری از علاقمندان و شرکت کنندگان، امکان عکاسی در محله …

ادامه مطلب

نظارت میراث فرهنگی بر ساخت و ساز در بافت تاریخی

نظارت میراث فرهنگی بر ساخت و ساز در بافت تاریخی

در ماه های اخیر شهرداری منطقه ۱۲ اقدام به صدور مجوز های ساخت و ساز مرتفع در بافت تاریخی محله عودلاجان

کرده است. دکتر فراهانی – رییس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان تهران- در نامه مورخ ۱۷/۱۱/۹۰ خطاب به شهرداری منطقه ۱۲، اخذ استعلام ساخت و ساز، تعمیرات، اجرای نما و بدنه سازی هر ملکی در محدوده بافت تاریخی شهر تهران را الزام اعلام می کند.…

ادامه مطلب

کسبه بازارچه عودلاجان، پیشگامان بازسازی

محله عودلاجان با بیش از ۴۰۰ سال قدمت واقع در بافت تاریخی شهر تهران همواره و در طول تاریخ بسیار مورد توجه بوده است. یکی از جنبه های بسیار پر اهمیت محله عودلاجان، فعالیت های اقتصادی درون محله است که فارغ از مشکل امروزی همواره در عودلاجان رونق داشته است.

   مجاورت با محله تاریخی بازار را شاید بتوان یکی از دلایل رونق اقتصادی محله عودلاجان در گذر زمان دانست. بازارچه امامزاده یحیی (ع) و برگزاری بازار روز در این راسته، تمامی نیازهای سکنه محله را تامین می کرد و سبب رونق اجتماعی و اقتصادی محله بود. بازارچه عودلاجان با وجود مغازه هایی با تنوع شغلی و اولین بانک ایرانی در دل خود، محل زیستی مناسبی برای ساکنانش بود، اما روند زمان و هجوم صنف نامتناسب با بافت مسکونی به این محله، از تنوع شغلی کاسته و به مرور با عنوان جدید بورس آهن و فلزات یا کیف و سراجی …

ادامه مطلب

سید احمد محیط طباطبایی- بررسی کلان محله عودلاجان

سید احمد محیط طباطبایی- بررسی کلان محله عودلاجان

وجود امامزاده ها در شهرهای مختلف از دیرباز با عنصری به نام بازارچه همراه بوده که در فضای پیرامونی آن وجود داشته است. حفظ و احیای این ساختار در کنار شناسایی شاخص ها و ظرفیت های موجود آن می تواند به ایجاد مجموعه ای ماندگار بیانجامد. راسته امامزاده یحیی نیز با وجود عناصر ارزشمندی چون آستان امامزاده، سرای کاظمی، حمام نواب و شاخص های مهم دیگر، نیازمند برنامه ریزی و طراحی مناسبی است که با بافت و تاریخ محله هم خوانی داشته باشد. تحقق این امر درگرو تعریف کاربری های جدیدی است که ضمن حفظ هویت تاریخی این شاخص ها، فضایی تفریحی – گردشی بیافریند؛ چنانچه ضمن استفاده بهینه اهالی محله، به جذب گردشگران برون بافتی منجر شود. در این زمینه با محیط طباطبایی به گفتگو نشستیم.

 

سید احمد محیط طباطبایی کارشناس امور فرهنگی و رئیس کمیته ملی موزه های ایران (ICOM) است. او درباره راسته امامزاده یحیی و …

ادامه مطلب

توجه ویژه به طرح های عودلاجان

توجه ویژه به طرح های عودلاجان

بررسی وضعیت اجتماعی، اقتصادی و کالبدی عودلاجان، طرح منظر شهری و تعریف و انجام فعالیت ها و پروژه های محلی از مسائل مهم و تاثیرگذار در احیا و نوسازی کلان محله عودلاجان، به عنوان مرکز تاریخی شهر تهران است. تعویق در تصویب طرح های محلی، به رغم لزوم اجرا و انجام طرح های جامع محلی، گسترش آسیب های اجتماعی، تخریب روزافزون بافت و سردرگمی ساکنان و مالکان درباره آینده محله، معضلاتی است که لحاظ آن در تصمیماتی که مسئولان و دست اندرکاران اتخاد می کنند، الزامی است. به قطع، رسیدن به راهکارهای اجرایی، درگرو اجماع دست اندرکاران و تدوین سیاستی جامع و لازم الاجراست. دفترمحلی عودلاجان نیز در این زمینه در جلسه ای با حضور مسئولان محلی به بررسی وضعیت محله پرداخت.

به همین منظور در بیست و یکم خرداد ماه، جلسه ای در دفترمحلی عودلاجان با حضور مهندس بزرگوار- شهردار منطقه ۱۲ -، مهندس بیدخام – معاون شهرسازی و …

ادامه مطلب

احمد مسجدجامعی- عودلاجان

احمد مسجدجامعی- عودلاجان

عودلاجان یکی از پنج محله قدیمی تهران است. محله هایی که این سال ها با تحولات منطقه ای گسترده ای رو به رو و بسیاری از آن ها به فضای خوابگاهی برای کارگران فصلی و گروه های اجتماعی خاص تبدیل شده است. در عین حال، این محلات، قدیمی ترین بخش شهر محسوب می شوند و کانون های هویتی شهر در این مجموعه ها رقم خورده است. پرداختن به این مناطق موجب احیا و باز زنده سازی معماری و تاریخ  زندگی مدنی قدیم تهران است؛ نکته ای که در همه شهرهای قدیمی دنیا به آن توجه ویژه ای شده و می شود، ولی در طرح های توسعه شهر تهران، در حد نوشتار و سند باقی مانده است. توجه به این سندها در عمل، نیاز به جوششی درونی و محلی دارد؛ به نحوی که به سرمایه های محلی به منزله ظرفیت های موجود سامان داده شود، چراکه راه توسعه پایدار شهری از …

ادامه مطلب

اصالت، سرزندگی، ماندگاری

اصالت، سرزندگی، ماندگاری

مهندس فرخ زنوزی- مدیر عامل شرکت مهندسان مشاور باوند- در پی اعلام عمومی طرح موضعی باوند در محله ی عودلاجان، در ملاقات با  اعضای تحریریه ی نشریه ی عودلاجان، برای شفاف سازی نکات پایه ای طرح، مراحل شکل گیری طرح آن را  شرح داد.

مهندس زنوزی در این گفتگو با اشاره به این که فرآیند طراحی از مطالعات اولیه در محله آغاز می شود و به برنامه ریزی های مناسب برای تعریف یک طرح اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی مناسب منجر خواهد شد، افزود: به شکل کلی هر منطقه با مجموعه ی مشکلاتش، حاصل چالش هشت نظام حاکم بر محله است:

۱٫ نظام کارکرد و فعالیت (حضور آهن فروشی ها، تولیدی ها و انبارها که ترکیبی از فعالیت های ناهمگون با محله ی تاریخی عودلاجان را به وجود آورده است)، ۲٫ نظام حرکت (ترکیب بافت با حرکت خودروها ناسازگار است، برای نمونه کندی خدماتی که آمبولانس و آتش نشانی و…ارائه می …

ادامه مطلب